Wpadłeś na ekran z notatką: „Twoje pliki zostały zaszyfrowane”. Wtedy w głowie robi się kalkulator, a w sercu mały koncert perkusyjny. Naturalne pytanie brzmi: jak odzyskać dane po ransomware i czy jedyną opcją jest okup za odszyfrowanie. Tu rozdzielmy dwie rzeczy, które często miesza się w jednym worku: NCSC i CISA opisują ransomware szerzej niż […]
Ransomware już dawno przestał być zwykłym wirusem, który szyfruje pliki i znika. Dzisiaj to często pełna operacja: wejście do organizacji, ruch boczny, przejęcie uprawnień, wyłączenie kopii zapasowych, kradzież danych i dopiero potem szyfrowanie. CISA i NCSC opisują to podejście szeroko i podkreślają, że skuteczna obrona to zestaw działań, a nie jeden magiczny program. Ten tekst […]
Jeśli właśnie widzisz notatkę z żądaniem okupu albo pracownicy dzwonią, że „nic się nie otwiera”, to masz dwie wiadomości. Dobra: da się zapanować nad sytuacją, jeśli działasz metodycznie. Zła: improwizacja w stylu „wyłączmy wszystko i zobaczymy” potrafi dorobić drugi incydent do pierwszego. Ten tekst to praktyczny plan działań rozpisany na czas: pierwsze 15 minut, pierwszą […]
Gdyby opisać ransomware jednym zdaniem, to byłoby to: „Twoje pliki są zakładnikami, a ktoś właśnie wystawił im rachunek”. Brzmi jak scenariusz kiepskiego filmu, ale w praktyce to jeden z najczęstszych i najbardziej kosztownych problemów w IT – od domowych komputerów po szpitale, urzędy i fabryki. W tym tekście wyjaśnimy czym jest ransomware po ludzku: jak […]
VPN (Virtual Private Network) bywa przedstawiany jako magiczna peleryna prywatności. W praktyce to narzędzie, które rozwiązuje kilka konkretnych problemów i wcale nie rozwiązuje wielu innych, mimo że reklamy często to sugerują. Poniżej zebrane są sytuacje, w których VPN realnie pomaga, oraz te, w których daje głównie złudne poczucie bezpieczeństwa. Co VPN faktycznie robi VPN tworzy […]
Oszustwa na portalach ogłoszeniowych zwykle nie polegają na „sprytnym hakowaniu”, tylko na wciągnięciu w prosty schemat: presja czasu + komunikator + link do płatności/wysyłki. OLX wprost opisuje typowe teksty oszustów (np. prośbę o e-mail do potwierdzenia płatności), a CERT ostrzega przed linkami do płatności nawet na drobne kwoty. Jak wygląda klasyczne oszustwo „na kuriera i […]
„Akceptuj wszystko” klikane odruchowo na banerze cookies to jeden z najczęstszych sposobów, w jaki prywatność oddaje się „za darmo”. Problem w tym, że całkowite blokowanie ciasteczek potrafi zepsuć logowanie, koszyk w sklepie albo płatność. Da się to poukładać tak, żeby ograniczyć śledzenie i jednocześnie zostawić strony używalne. Co to są cookies (po ludzku) Cookies (ciasteczka) […]
Przeglądarka to dziś drzwi wejściowe do większości kont – banku, poczty, social mediów i zakupów. Wystarczy jedno nieuważne kliknięcie albo jedno podejrzane rozszerzenie, żeby zrobiło się nieprzyjemnie. Dobra wiadomość: kilka prostych ustawień potrafi wyraźnie zmniejszyć ryzyko, bez instalowania ciężkich programów. Wiele osób odkrywa te opcje dopiero wtedy, gdy coś zaczyna się „samo” przekierowywać, wyskakują dziwne […]
Zatwierdzanie dokumentów bez drukowania, skanowania i biegania z teczką między biurami brzmi jak marzenie. A jednak to codzienność w firmach, które wdrożyły podpis elektroniczny. Dobrze użyty e-podpis skraca procesy z dni do minut, porządkuje obieg dokumentów i daje twardy dowód kto, kiedy i co zaakceptował. Kluczowy jest jednak dobór rodzaju podpisu i zrozumienie, jak działa […]
Rodzice często pytają: jak zabezpieczyć telefon dziecku bez potrzeby zmiany w administratora IT na pełen etat? Dobra wiadomość: skuteczne aplikacje do kontroli rodzicielskiej istnieją, wiele z nich jest darmowych, a konfiguracja nie musi boleć. Poniżej znajdziesz konkrety – co wybrać na Androida i iOS, jak filtrować treści w całej sieci domowej, jak śledzić lokalizację dziecka […]
Ten poradnik to kompendium wiedzy „dla ludzi”: prostym językiem, praktycznie, z przykładami krok po kroku. Po lekturze będziesz wiedzieć, jak zaszyfrować maila, jak zaszyfrować plik, a nawet jak zaszyfrować plik pdf – i to wszystko za pomocą PGP. Czym jest PGP? PGP (Pretty Good Privacy) to standard szyfrowania i podpisywania danych oraz wiadomości e-mail. Działa […]
Ataki w cyberprzestrzeni nie są „magiczne” – najczęściej wykorzystują błąd człowieka, powtórnie użyte hasło albo zbyt ufne kliknięcie. Ataki hakerskie działają, bo łączą socjotechnikę z automatyzacją i statystyką: jeśli tysiące wiadomości trafią do setek osób, ktoś zawsze kliknie. Dobra wiadomość: większość popularnych wektorów można zneutralizować, jeśli wiemy, czego szukać i mamy podstawowe procedury higieny cyfrowej. […]
W Polsce stopniowo wchodzi czas, w którym tradycyjne faktury papierowe czy zwykłe e-faktury zostaną zastąpione przez nowy, centralny system- KSeF. Ten artykuł to praktyczny przewodnik dla przedsiębiorców: czym jest Krajowy System e-Faktur (KSeF), kiedy stanie się obowiązkowy i jak krok po kroku zacząć z niego korzystać. Co to jest KSeF i jak działa? KSeF to […]
Zanim przejdziemy do rad, warto zrozumieć, jakie są zagrożenia w internecie, które mogą narazić Twoje konta: Te zagrożenia sprawiają, że Twoje konta w serwisach internetowych wymagają świadomej ochrony , stąd warto wiedzieć jak dbać o bezpieczeństwo w sieci i jakie praktyki wprowadzić. Zasady bezpieczeństwa w sieci – fundamenty higieny kont Poniżej kluczowe, sprawdzone zasady, które […]
Jeśli kiedykolwiek zastanawiałeś się, co to jest VPN (ang. Virtual Private Network) i czy faktycznie go potrzebujesz- ten poradnik jest dla Ciebie. W prosty, ale technicznie precyzyjny sposób wyjaśniam, jak działa tunelowanie i szyfrowanie, przed czym chroni vpn, jakie są Rodzaje sieci VPN, kiedy ma sens co to vpn w telefonie, jak rozsądnie porównać oferty oraz […]
Hasła są dziś kluczem do całego naszego cyfrowego życia- od bankowości internetowej, przez media społecznościowe, aż po skrzynki email i dostęp do pracy zdalnej. Problem w tym, że przeciętny użytkownik ma ich kilkadziesiąt i bardzo często stosuje tę samą kombinację w różnych miejscach. To poważne ryzyko. Rozwiązaniem stają się managery haseł, czyli aplikacje, które pomagają […]
Wybory prezydenckie 2025 już za nami, a aplikacja mObywatel odegrała ważną rolę, czy to przy zmianie miejsca głosowania, czy po to aby po prostu je sprawdzić. Warto jednak pamiętać, że mObywatel oferuje również funkcję, która może realnie chronić Twoje dane osobowe przed kradzieżą tożsamości- mowa o zastrzeżeniu numeru PESEL. W tym poradniku pokażemy Ci jak […]